Pracownik służby bhp a pracownik wyznaczony do udzielania pierwszej pomocy

Wyznaczenie pracownika służby bhp do udzielania pierwszej pomocy jest niezgodne z rozporządzeniem Rady Ministrów z 2 września 1997 r. w sprawie służby bezpieczeństwa i higieny pracy (Dz.U. nr 109, poz. 704 z późn. zm.), ponieważ pracownik takiej służby nie może być obciążany innymi zadaniami niż te, które zostały mu powierzone w oparciu o wspomniane rozporządzenie.

Pracownik służby bhp a pracownik wyznaczony do udzielania pierwszej pomocy

Pracodawca ma obowiązek zapewnić sprawnie funkcjonujący system pierwszej pomocy w razie wypadku, a także niezbędne środki do udzielenia takiej pomocy.

Aby system pierwszej pomocy na terenie zakładu pracy funkcjonował prawidłowo, pracodawca powinien zapewnić:

• punkty pierwszej pomocy w wydziałach (oddziałach), w których wykonywane są prace powodujące duże ryzyko wypadku lub związane z wydzielaniem się par, gazów albo pyłów substancji sklasyfikowanych jako niebezpieczne ze względu na ostre działania toksyczne,
• apteczki w poszczególnych wydziałach (oddziałach) zakładu pracy.

Usytuowanie, liczba oraz wyposażenie punktów pierwszej pomocy i apteczek powinny być ustalone w porozumieniu z lekarzem sprawującym profilaktyczną opiekę zdrowotną nad pracownikami, z uwzględnieniem rodzajów i nasilenia występujących zagrożeń. Obsługa punktów pierwszej pomocy i apteczek na każdej zmianie powinna być powierzana wyznaczonym oraz przeszkolonym w zakresie udzielania pierwszej pomocy pracownikom.
Pracodawca, który wyznaczył pracownika do udzielania pierwszej pomocy powinien pozostałym pracownikom przekazać niezbędne informacje o takiej osobie, mianowicie jej:

• imię i nazwisko,
• miejsce wykonywania pracy,
• numer telefonu służbowego lub innego środka komunikacji elektronicznej.

Informacja o wyznaczonym pracowniku do udzielania pierwszej pomocy nie zwalnia innych pracowników, będących w pobliżu poszkodowanego, od udzielenia mu pierwszej pomocy, gdyż zgodnie z Kodeksem karnym każdy z nas zobowiązany jest do udzielenia pomocy osobie poszkodowanej.

Jak zapobiegać wypadkom przy pracach na wysokości?

Jak zapobiegać wypadkom przy pracach na wysokości

Aby zmniejszyć ryzyko wypadków przy pracach na wysokości powinniście dołożyć starań, aby:

• uzyskać jak najwięcej informacji na temat przyczyn wykonywania prac niezgodnie z przepisami bhp,
• zanalizować okoliczności i przyczyny wypadków przy pracach na wysokości, również tych, które miały miejsce poza Waszą firmą,
• pracownicy mogli korzystać z doświadczeń ludzi bezpośrednio wykonujących lub nadzorujących prace na wysokości.

Schemat działań, jakie należy podejmować w zakresie zapobiegania upadkom z wysokości
1. Identyfikacja czynności i środków ostrożności:

• Czy praca na wysokości (szczególnie większej niż 2 m) jest zidentyfikowana?
• Czy pracownicy znają niezbędne środki ostrożności?
• Czy miejsca niebezpieczne są dostatecznie oznakowane?

2. Dobór, używanie i utrzymanie sprzętu chroniącego przed upadkiem z wysokości:

• Czy zaopatrzenie w środki ochrony indywidualnej jest wystarczające?
• Czy posiadane środki ochrony indywidualnej są właściwie utrzymane?
• Czy pracownicy stosują środki ochrony indywidualnej?

3. System informowania i kontroli:

• Czy kadra kierownicza wie, jak przedstawić podległym pracownikom zagrożenia związane z pracą na wysokości i aktywnie monitorować ich pracę?
• Czy sprawy te są należycie kontrolowane?

Zasady planowania, organizacji i wykonywania prac na wysokości:

• nie można dopuszczać do rozpoczynania pracy na wysokości bez dokładnego zaplanowania jej wykonania,
• należy upewnić się, że zostały wzięte pod uwagę wszystkie możliwe okoliczności, które mogą stanowić zagrożenie,
• w żadnym przypadku nie wolno lekceważyć zagrożenia,
• należy dokonać analizy, czy są bezpieczniejsze metody wykonania danej pracy,
• należy dopilnować, aby używany był wyłącznie sprzęt ochronny dostosowany do specyfiki pracy na wysokości i koniecznie sprawny,
• nigdy nie można dopuszczać do stosowania drabin w sytuacji, gdy pracę można wykonać przy użyciu innych urządzeń, np. podestów, schodków przystawnych, narzędzi o odpowiednio długich uchwytach,
• należy upewnić się, że pracownicy umieją posługiwać się przydzielonym sprzętem ochronnym,
• należy upewnić się, że praca na wysokości jest właściwie nadzorowana.

Przygotowanie oceny ryzyka zawodowego dla montera silników

Ogólne zasady sporządzania i dokumentowania oceny ryzyka zawodowego dla wszystkich zagrożeń, w tym z czynnikami chemicznymi są jednakowe i wynikają wprost z zapisów rozporządzenia w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy.

Natomiast uszczegółowienie procesu oceny ryzyka dla zagrożeń czynnikami chemicznymi i sposoby ograniczające to ryzyko określa rozporządzenie w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy związanej z występowaniem w miejscu pracy czynników chemicznych.

Przygotowanie oceny ryzyka zawodowego dla montera silników

Pomocą w przeprowadzeniu procesu oceny ryzyka zawodowego jest Polska Norma PN-N-18002;2011- Systemy zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy. Ogólne wytyczne do oceny ryzyka zawodowego. Norma ta opisuje proces oceny ryzyka, w tym dla szkodliwych substancji chemicznych występujących w powietrzu na stanowisku pracy.

Poniżej przedstawiamy przykładowy, skrótowy proces oceny ryzyka zawodowego dla montera silników spalinowych:
1. Ustalić jakie czynniki chemiczne występują w środowisku pracy, i które z nich stwarzają, czy stwarzać mogą, zagrożenie.
2. Określić osoby narażone (kobiety, młodociani).
3. W ocenie ryzyka zawodowego należy uwzględnić, w szczególności:

• niebezpieczne właściwości każdego z występujących czynników chemicznych,
• sposób wchłaniania czynnika (przez drogi oddechowe, przez skórę i błony śluzowe czy przez przewód pokarmowy) oraz czas narażenia pracownika i stężenie w środowisku pracy,
• warunki narażenia przy użytkowaniu czynników chemicznych, z uwzględnieniem ilości każdego z czynników, np. czy pracownik będzie narażony na pochlapanie, oblanie czynnikiem czy będzie narażony na wchłanianie par, aerozoli.

4. Podstawą do określenia wielkości zagrożenia (skutków zdrowotnych) są:
5. Zaprojektować i zastosować odpowiednie środki profilaktyczne w sytuacji, gdy zagrożenia wyeliminować nie można, np.:

• wyniki badań i pomiarów chemicznych czynników szkodliwych na stanowisku pracy w porównaniu z wartościami określonymi w rozporządzeniu Ministra Pracy i Polityki Społecznej z 29 listopada 2002 r. w sprawie najwyższych dopuszczalnych stężeń i natężeń czynników szkodliwych dla zdrowia w środowisku pracy (Dz.U. nr 217, poz. 1833, z późn. zm.),
• wyniki oceny stanu zdrowia pracowników narażonych, jeżeli została przeprowadzona,
• efekty dotychczasowych działań zapobiegawczych,
• ograniczyć ryzyko poprzez zastosowanie środków mniej szkodliwych,
• wprowadzić odpowiednie wyposażenie stanowiska pracy,
• zmniejszyć do minimum liczbę pracowników narażonych,
• zmniejszyć do minimum czas i poziom narażenia (stężenie czynnika w środowisku pracy) przez zmniejszenie do minimum ilości czynnika chemicznego wymaganego w procesie pracy,
• zapewnić pracownikom odpowiednią higienę w miejscu pracy i po jej zakończeniu,
• wprowadzić właściwe procedury lub instrukcję bezpiecznego obchodzenia się z czynnikiem chemicznym i odpadami zawierającymi taki czynnik, z uwzględnieniem przechowywania i transportu,
• stosować środki ochrony zbiorowej u źródła powstawania zagrożenia, np. odpowiednia wentylacja,
• jeżeli zagrożeniu nie można przeciwdziałać w inny sposób, wówczas należy dobrać odpowiednie środki ochrony indywidualnej, np.: rękawice ochronne, ochrony górnych dróg oddechowych, okulary ochronne, odpowiednią odzież roboczą i/lub ochronną,
• zapoznać z oceną ryzyka narażonych pracowników,
• prowadzić systematyczne kontrole stanu bhp i stosować skuteczne metody usuwania nieprawidłowości.

Oceniając ryzyko zawodowe, związane z zagrożeniami czynnikami chemicznymi, na stanowisku pracy montera silników należy znać, między innymi:

• lokalizację stanowiska pracy (hala produkcyjna czy mały warsztat) i warunki środowiska pracy (temperatura, wentylacja),
• zakres prac - czy jest to remont silników używanych, czy montaż silników nowych,
• stosowane preparaty, np. do mycia, czyszczenia silnika i osprzętu,
• stosowane płyny eksploatacyjne (oleje, smary, płyn chłodniczy, olej napędowy, benzyna silnikowa) wraz ze sposobami użytkowania,
• zakres badań po montażu - czy na stanowisku wykonywane są próby pracującego silnika mogące stwarzać zagrożenie związane z kontaktem ze spalinami,
• bowiem od zakresu prac zależą stosowane środki chemiczne, a od nich zagrożenia i ryzyko zawodowe oraz sposoby ograniczające to ryzyko.

Cel oceny ryzyka zawodoweg

Cel oceny ryzyka zawodowego

Celem oceny ryzyka zawodowego jest umożliwienie pracodawcy podjęcia odpowiednich kroków zapewniających bezpieczeństwo i higienę pracy pracownikom.

Zawsze należy dążyć do ograniczenia ryzyka do poziomu najniższego, jaki można osiągnąć w sposób technicznie i ekonomicznie uzasadniony.
Ocena ryzyka zawodowego polega na przewidywaniu, jakie szkody (np. urazy, schorzenia) i jak często mogą spotkać pracownika zatrudnionego na danym stanowisku pracy oraz zaplanowaniu, co trzeba zrobić, aby ich uniknąć.
A oto kluczowe elementy oceny ryzyka zawodowego:

• należy zapewnić udział wszystkich zatrudnionych w danym miejscu pracy pracowników, kierowników i przedstawicieli pracowników w ocenie ryzyka zawodowego oraz przeprowadzenie z nimi przez pracodawcę konsultacji wszystkich działań w zakresie bhp (art. 237^11a § 1 pkt 1-5 Kodeksu pracy);
• oceniając ryzyko zawodowe należy zachować następujący porządek postępowania:
  • zidentyfikować zagrożenia,
  • ustalić, kto może być narażony na dane zagrożenie,
  • oszacować poziom ryzyka zawodowego (wg przyjętej metody),
  • ocenić dopuszczalność ryzyka zawodowego,
  • rozważyć, czy ryzyko zawodowe można wyeliminować, a jeżeli jest to niemożliwe, to jakie środki jego kontroli należy zastosować,
  • ustalić priorytety zaproponowanych działań;
• należy uprzednio zdecydować, jaką metodą będzie oceniane ryzyko i jakiego obszaru działalności firmy ocena będzie dotyczyć, upewniając się, że obejmie:
  • całe stanowiska pracy,
  • wszystkie wykonywane rodzaje robót i czynności, łącznie z wykonywanymi poza normatywnym czasem pracy;
• jeżeli pracodawca jest jednym z wielu działających w tym samym miejscu, ocenę ryzyka zawodowego należy prowadzić w porozumieniu z koordynatorem ds. bhp i uwzględnić wzajemny wpływ prac wykonywanych przez uczestników procesu pracy na ich bezpieczeństwo i higienę pracy.

Na czym polega rola służby bhp w zakresie konsultacji bhp w firmie?

Rola służby bhp w konsultacjach bhp

Służba bhp w firmie jest organem doradczym i kontrolnym, który wspiera pracodawcę w jego działaniach z zakresu bhp.

Jednak służba bhp nie przejmuje za pracodawcę odpowiedzialności za stan bezpieczeństwa i higieny pracy. Oznacza to, że mimo powołania służby bhp pracodawca nadal jest odpowiedzialny za stan bezpieczeństwa i higieny pracy w firmie, a odpowiedzialność ta ma charakter samodzielny.
Do prowadzenia konsultacji w zakresie działań związanych z bezpieczeństwem i higieną zobowiązany jest sam pracodawca. Służba bhp również i w tym przypadku pełni swoje statutowe funkcje, czyli związane z doradztwem i kontrolą stanu bhp w zakładzie pracy. Jednak jej pozycja w procesie konsultacji pracodawcy z pracownikami lub ich przedstawicielami ulega modyfikacjom w związku z tematem konsultacji lub faktem, w ramach jakiego ciała się one odbywają - na przykład w ramach komisji bhp.
Konsultacje bhp prowadzone bezpośrednio z pracownikami lub ich przedstawicielami
Gdy konsultacje są prowadzone bezpośrednio z pracownikami lub ich przedstawicielami, służba bhp, będąc zobowiązana do merytorycznego wsparcia konsultacji, nierzadko staje się pomostem porozumienia między pracodawcą a pracownikami.
Służba bhp mając zaplecze w postaci wiedzy dotyczącej stanu bezpieczeństwa i higieny pracy w firmie, będąc często jedynym źródłem informacji z tego zakresu, powinna czynnie angażować się w proces konsultacji, starając się doprowadzić do porozumienia między pracownikami a pracodawcą.
Konsultacje bhp prowadzone w ramach komisji bhp
Natomiast w sytuacji, gdy konsultacje w zakresie działań związanych z bezpieczeństwem i higieną odbywają się w ramach komisji bhp, służba bhp odgrywa tu kapitalną rolę.
Udział pracowników służby bhp w takich konsultacjach jest niezmiernie istotny, ponieważ są to osoby, które posiadają największą wiedzę co do faktycznego stanu bezpieczeństwa i higieny pracy w firmie oraz obowiązków nałożonych w tym zakresie na pracodawcę. W rzeczowy sposób wspierają oni zatem przedmiotowe konsultacje swoją wiedzą i znajomością zagadnień.
Uwaga!
W przypadku gdy przedmiotem konsultacji jest służba bhp, czyli jej tworzenie lub powierzanie wykonywania zadań tej służby innym osobom, wówczas pozycja negocjacyjna służby jest raczej słaba. Trudno bowiem wyobrazić sobie sytuację, kiedy pracownikowi, który ma zostać członkiem służby bhp w danym zakładzie pracy, zarzuca się brak kompetencji, a on jest innego zdania.

Uprawnienia kierowcy wózka podnośnikowego

Wykonywanie pracy przy użyciu wózka widłowego podnośnikowego wiąże się z wieloma zagrożeniami zdrowia i życia wykonujących je pracowników, innych pracowników oraz osób postronnych.

Kierowca wózka jezdniowego wykonujący czynności związane z kierowaniem pojazdem i załadunkiem bądź wyładunkiem materiałów musi dbać o bezpieczeństwo nie tylko swoje, ale także innych osób znajdujących się w rejonie jego pracy. Bardzo ważne jest zachowanie przy nich wymogów bezpiecznej pracy.
Osoba pracująca na takim stanowisku powinna posiadać niezbędną wiedzę w zakresie bezpiecznych metod wykonywania pracy. Dlatego istotne jest właściwe przeszkolenie stanowiskowe pracownika zatrudnionego na takim stanowisku.

Uprawnienia kierowcy wózka podnośnikowego

Do obsługi wózka może być dopuszczony pracownik, który ukończył 18 lat i uzyskał:

• uprawnienia operatora, zgodnie z odrębnymi przepisami, lub
• imienne zezwolenie do obsługi wózka wystawione przez pracodawcę, ważne na terenie zakładu pracy tego pracodawcy.

Zezwolenie, o którym mowa wyżej, może być wydane pracownikowi po ukończeniu, z wynikiem pozytywnym, szkolenia dla kierowców wózków zorganizowanego przez pracodawcę, według programu opracowanego lub zatwierdzonego przez jednostkę organizacyjną wyznaczoną przez ministra właściwego do spraw gospodarki.
Obsługujący wózki jezdniowe z napędem silnikowym zasilane gazem oraz inni pracownicy dokonujący wymiany butli z gazem w wózkach powinni być przeszkoleni w zakresie bezpiecznego użytkowania butli, w tym ich bezpiecznej wymiany.
Zakres tematyki szkolenia, o którym mowa wyżej, powinien być określony w programach szkolenia dla obsługujących wózki jezdniowe z napędem silnikowym.
Pamiętaj, że uprawnienia operatora ważne są na terenie całego kraju, natomiast imienne zezwolenie ważne jest tylko na terenie zakładu pracy pracodawcy, który wydał takie zezwolenie.
Uprawnienia operatora wózka jezdniowego może uzyskać osoba, która ukończyła szkolenie i uzyskała pozytywny wynik sprawdzianu przeprowadzonego przez komisję powołaną przez Instytut Mechanizacji Budownictwa i Górnictwa Skalnego w Warszawie, potwierdzony wpisem do książeczki operatora.
Wózki jezdniowe podnośnikowe z mechanicznym napędem podnoszenia (objęte dozorem technicznym) należą do urządzeń technicznych, przy których obsłudze i konserwacji wymagane jest posiadanie kwalifikacji. Uprawnienia te wydają organy dozoru technicznego.
Osoby obsługujące wózki jezdniowe z napędem silnikowym zasilane gazem z butli wymieniające butle oraz inni pracownicy dokonujący czynności wymiany butli z gazem w wózkach powinny być przeszkolone w zakresie bezpiecznego użytkowanie butli, w szczególności ich bezpiecznej wymiany. Szkolenie takie powinno być przeprowadzone według zatwierdzonego programu, a fakt odbycia takiego szkolenia musi być odnotowany w zaświadczeniu o ukończeniu kursu.
Osoby obsługujące wózki jezdniowe z napędem elektrycznym o mocy powyżej 20 kW powinny również (oprócz wyżej wymienionych uprawnień) posiadać dodatkowe uprawnienia kwalifikacyjne eksploatacyjne (zgodnie z rozporządzeniem Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej w sprawie szczegółowych zasad stwierdzania posiadania kwalifikacji przez osoby zajmujące się eksploatacją urządzeń, instalacji i sieci).

Zmiany w sposobie dokumentowania chorób zawodowych i ich skutków

1 sierpnia 2012 r. zaczęło obowiązywać rozporządzenie Ministra Zdrowia z 24 maja 2012 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie sposobu dokumentowania chorób zawodowych i skutków tych chorób (Dz.U. poz. 663). Zostało ono wydane na podstawie art. 237 § 4 pkt 1 Kodeksu pracy.
Pamiętaj, że dokumentacja medyczna wystawiona wg wzorów określonych w dotychczasowych przepisach zachowuje ważność

Zmiany w sposobie dokumentowania chorób zawodowych i ich skutków

Zmiany wprowadzone w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z 1 sierpnia 2002 r. w sprawie sposobu dokumentowania chorób zawodowych i skutków tych chorób (Dz.U. nr 132, poz. 1121 z późn. zm.) polegają między innymi na określeniu, że:

• gdy w znowelizowanym rozporządzeniu jest mowa o państwowym inspektorze sanitarnym, należy przez to rozumieć państwowego powiatowego inspektora sanitarnego, państwowego granicznego inspektora sanitarnego, państwowego wojewódzkiego inspektora sanitarnego, państwowego inspektora sanitarnego, o którym mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 20 ust. 2 ustawy z 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz.U. z 2011 r. nr 212, poz. 1263 z późn. zm.), komendanta wojskowego ośrodka medycyny prewencyjnej lub inspektora wojskowego ośrodka medycyny prewencyjnej (nowy § 1a znowelizowanego rozporządzenia),
• prowadzenie, przechowywanie oraz udostępnianie kart badań w związku z chorobą zawodową określają przepisy wydane na podstawie art. 30 ust. 1 ustawy z 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta - Dz.U. z 2012 r., poz. 159 (zmieniony § 2 ust. 3 znowelizowanego rozporządzenia).